Met de AOW-stijging per 1 juli 2026 vers in het geheugen, stellen veel gepensioneerden zich dezelfde vraag: hoeveel spaargeld mag ik eigenlijk hebben voordat ik belasting ga betalen? Het antwoord zit in box 3 van de inkomstenbelasting — en de grens is in 2026 iets ruimer dan vorig jaar.
De grens in 2026: €59.357 per persoon
Het heffingsvrij vermogen in 2026 bedraagt €59.357 per persoon. Heb je een fiscale partner, dan telt de vrijstelling dubbel: samen mag je €118.714 aan vermogen hebben zonder ook maar één cent belasting te betalen in box 3.
Je spaargeld, beleggingen en overige bezittingen (minus schulden) worden bij elkaar opgeteld om je totale vermogen in box 3 te bepalen. Blijf je onder de grens, dan betaal je niets.
| Situatie | Heffingsvrij vermogen 2026 |
|---|---|
| Alleenstaand | €59.357 |
| Fiscale partners | €118.714 |
Wat heeft de AOW hiermee te maken?
Strikt genomen: niets — je AOW-uitkering is inkomen en valt in box 1, niet in box 3. De hoogte van je AOW heeft dus geen directe invloed op hoeveel spaargeld je belastingvrij mag hebben.
Maar de stijging per 1 juli is wél een goed moment om je totale financiële situatie op te schonen. Veel gepensioneerden die jarenlang een kleine buffer opbouwden, zitten inmiddels in de buurt van — of boven — de vrijstellingsgrens. Dan is het slim om te weten hoe de belasting precies wordt berekend.
Hoeveel belasting betaal je als je boven de grens zit?
Zit je spaargeld boven €59.357, dan betaal je belasting over het meerdere. Dat gaat niet over je werkelijke rente, maar over een fictief rendement dat de Belastingdienst vaststelt. Voor spaargeld is dat in 2026 1,28%.
Over dat fictieve rendement betaal je vervolgens 36% belasting (het box 3-tarief in 2026).
Effectief komt dat neer op circa 0,46% belasting over het vermogen boven de vrijstelling.
Rekenvoorbeeld
Stel: je hebt €80.000 spaargeld als alleenstaande.
- Belastbaar vermogen: €80.000 − €59.357 = €20.643
- Fictief rendement (1,28%): €264
- Belasting (36% over €264): €95 per jaar
Op €20.643 'te veel' spaargeld betaal je dus circa €95 per jaar. Dat is relatief beperkt — maar het loont wel om het te weten.
Verdien je genoeg rente om de belasting te compenseren?
Met de huidige spaarrentes van 3,00% (Trade Republic) verdien je op datzelfde bedrag van €20.643 circa €619 rente per jaar. Na aftrek van de €95 belasting houd je €524 netto over. Zit je nog bij een grootbank met 1,40%, dan verdien je slechts €289 — en betaal je nog steeds dezelfde belasting.
De conclusie: de box 3-belasting op spaargeld is voor de meeste gepensioneerden beheersbaar. Het rendement dat je laat liggen door bij een lage-rente-bank te blijven, is doorgaans veel groter dan de belasting zelf.
Wat telt er allemaal mee in box 3?
Niet alleen je spaarrekening. Box 3 omvat al je bezittingen minus schulden:
- Spaarrekeningen (ook buitenlandse)
- Beleggingen en aandelen
- Tweede woning of vakantiewoning (op WOZ-waarde)
- Crypto en overige vermogensbestanddelen
Je eigen woning (eerste woning) telt niet mee in box 3 — die valt in box 1.
Fiscale partners: slim schuiven met de vrijstelling
Ben je getrouwd of heb je een geregistreerd partnerschap? Dan mogen jij en je partner samen de vrijstelling van €118.714 gebruiken. Jullie mogen ook zelf bepalen hoe jullie het vermogen verdelen voor de aangifte — zolang het totaal maar klopt. Schuif zoveel mogelijk naar degene met het laagste eigen vermogen om optimaal gebruik te maken van beide vrijstellingen.
Samengevat
- De grens in 2026 is €59.357 per persoon (€118.714 voor partners).
- Zit je eronder? Geen box 3-belasting.
- Zit je erboven? Je betaalt effectief circa 0,46% over het meerdere — op basis van fictief rendement van 1,28% en een tarief van 36%.
- Je AOW-uitkering heeft hier geen invloed op — dat is box 1-inkomen.
- Het loont om wél de hoogste spaarrente te zoeken: de rente die je verdient is altijd groter dan de belasting die je betaalt.
👉 Vergelijk actuele spaarrentes en zie hoeveel je netto overhoudt.